zrzut ekranu 2021 05 13 o 19.57.26

Niniejszym artyku艂em rozpoczynamy cotygodniowy cykl pod tytu艂em 鈥濸rzewaga kontraktowa pod lup膮鈥. Seria ta, ma za zadanie przybli偶enie tematyki zwi膮zanej nieuczciwym wykorzystywaniem przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spo偶ywczymi. Publikacje b臋d膮 pojawia艂y si臋 raz w tygodniu.

Na pocz膮tek przedstawimy genez臋, cele oraz zakres stosowania przepis贸w, kt贸re niebawem wejd膮 w 偶ycie. Implementacja Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/633 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach mi臋dzy przedsi臋biorcami w 艂a艅cuchu dostaw produkt贸w rolnych i spo偶ywczych zbli偶a si臋 wielkimi krokami. Do 1 listopada 2021 r. Polska jest zobowi膮zana przyj膮膰 i opublikowa膰 przepisy, kt贸re s膮 konieczne do wykonania dyrektywy.

W zwi膮zku z implementacj膮 znowelizowana zostanie obowi膮zuj膮ca ustawa z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdzia艂aniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spo偶ywczymi.

Geneza Dyrektywy 2019/633

U podstaw uchwalenia niniejszej dyrektywy le偶膮 zauwa偶alne dysproporcje w sile przetargowej mi臋dzy dostawcami, a nabywcami produkt贸w rolnych i spo偶ywczych w艣r贸d kraj贸w Unii Europejskiej. Powszechne praktyki, kt贸re ra偶膮co odbiegaj膮 od dobrych obyczaj贸w w dzia艂alno艣ci gospodarczej, wielokrotnie narzucane przez jednego partnera handlowego drugiemu, maj膮 negatywny wp艂yw na poziom 偶ycia spo艂eczno艣ci rolniczej. W zwi膮zku z tym, powsta艂a potrzeba wprowadzenia minimalnego unijnego standardu ochrony przed nieuczciwymi praktykami handlowymi.

Ju偶 od 2009 roku Komisja Europejska wyda艂a trzy publikacje, w kt贸rych przedstawi艂a propozycje mechanizm贸w s艂u偶膮cych zwalczaniu nieuczciwych praktyk handlowych w 艂a艅cuchu dostaw 偶ywno艣ci.

Nadto, w 2011 r. podczas prowadzonego przez Komisj臋 Forum Wysokiego Szczebla do spraw Poprawy Funkcjonowania 艁a艅cucha Dostaw 呕ywno艣ci zosta艂 zaakceptowany tzw. zbi贸r dobrych praktyk w dziedzinie stosunk贸w wertykalnych w przedmiotowym sektorze. Co wi臋cej, dnia 25.07.2017 r. opublikowano tzw. Pocz膮tkow膮 Ocen臋 Wp艂ywu na temat poprawy 艂a艅cucha dostaw 偶ywno艣ci, kt贸ra porusza艂a kwestie zwi膮zane z nieuczciwymi praktykami handlowymi, przejrzysto艣ci膮 rynku oraz wsp贸艂pracy rolnik贸w.

Efektem czego, dnia 17.04.2019 mia艂a miejsce publikacja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/633 w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach mi臋dzy przedsi臋biorcami w 艂a艅cuchu dostaw produkt贸w rolnych i spo偶ywczych.

W Polsce r贸wnie偶 podj臋to szereg inicjatyw krajowych, jak na przyk艂ad:

Uchwalono Ustawa z 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o Agencji Rynku Rolnego i niekt贸rych rynk贸w rolnych, wprowadzaj膮c膮 obowi膮zek zawierania pisemnych um贸w na dostaw臋 produkt贸w rolnych oraz kary pieni臋偶ne za brak um贸w na pi艣mie lub ich wadliwo艣膰. Opracowano Kodeksu Dobrych Praktyk Handlowych - zbioru zasad we wzajemnych relacjach handlowych mi臋dzy dostawcami/producentami 偶ywno艣ci a sieciami handlowymi. Uchwalono Ustaw臋 z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdzia艂aniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spo偶ywczymi.

Cele Dyrektywy 2019/633

Zasadniczym celem Dyrektywy jest poprawa funkcjonowania rynku w sektorze rolno-spo偶ywczym, a tak偶e zwi臋kszenie ochrony rolnik贸w oraz ma艂ych i 艣rednich przedsi臋biorstw. Dysproporcje w sile przetargowej, kt贸re odpowiadaj膮 ekonomicznej zale偶no艣ci dostawcy od nabywcy, nierzadko prowadz膮 do narzucania nieuczciwych praktyk handlowych przez podmioty wi臋ksze pod wzgl臋dem obrot贸w podmiotom mniejszym. Stworzenie generalnych ram zwalczaj膮cych nieuczciwe praktyki handlowe w 艂a艅cuchu dostaw 偶ywno艣ci ma w艂a艣nie zapobiega膰 tego typu dzia艂aniom.

Co wi臋cej, zgodnie z preambu艂膮 niniejszej dyrektywy, aby efektywnie zwalcza膰 nieuczciwe praktyki handlowe, pa艅stwa cz艂onkowskie maj膮 mo偶liwo艣膰 utrzymania zaproponowanych zmian b膮d藕 mog膮 wprowadzi膰 nowe, bardziej rygorystyczne przepisy, nieobj臋te zakresem stosowania niniejszej dyrektywy, na przyk艂ad w odniesieniu do rozmiaru nabywc贸w i dostawc贸w, ochrony nabywc贸w, czy zakresu us艂ug.

Zakres stosowania Dyrektywy 2019/633

Przede wszystkim, warto zwr贸ci膰 uwag臋, i偶 dyrektywa obejmuje swoj膮 ochron膮 wy艂膮cznie dostawc贸w, natomiast nie przyznaje jej ich nabywcom. Ponadto, jak zosta艂o wy偶ej podkre艣lone, dotyczy ona jedynie nieuczciwych praktyk handlowych, kt贸re wyst臋puj膮 w zwi膮zku ze sprzeda偶膮 produkt贸w rolnych i spo偶ywczych.

Dyrektywa precyzyjnie okre艣la progi obrotowe, na podstawie kt贸rych ustalana b臋dzie przewaga kontraktowa:

  • Od 0 do 2 000 000 EUR,
  • Od 2 000 000 EUR do 10 000 000 EUR,
  • Od 10 000 000 EUR do 50 000 000 EUR,
  • Od 50 000 000 EUR do 150 000 000 EUR,
  • Od 150 000 000 EUR do 350 000 000 EUR,
  • Od 350 000 000 EUR rocznie.

Nale偶y podkre艣li膰, i偶 przepisy znajduj膮 zastosowanie r贸wnie偶 w przypadku, gdy nabywc膮 produkt贸w rolnych i spo偶ywczych jest organ publiczny. W贸wczas, wskazano jeden pr贸g rocznych obrot贸w dostawcy 鈥 nie przekraczaj膮cy 350 000 000 EUR.

Zakres stosowania Dyrektywy obejmuje tak偶e us艂ugi oraz transakcje sprzeda偶y, w kt贸rych dostawca b膮d藕 nabywca maj膮 siedzib臋 lub miejsce zamieszkania na terenie Unii Europejskiej.

W kolejnych publikacjach b臋dziemy szerzej poruszali temat wykorzystywania przewagi kontraktowej w relacjach w 艂a艅cuchu dostaw produkt贸w rolnych i spo偶ywczych, zatem zach臋camy do 艣ledzenia publikacji na naszej stronie.

Napiszemy wi臋cej mi臋dzy innymi o tym:

  • Na jakim etapie jest implementacja Dyrektywy w Polsce?
  • Czy bezwzgl臋dnie wszystkie podmioty uczestnicz膮ce w obrocie rolno-spo偶ywczym b臋d膮 podlega膰 rygorom Dyrektywy)
  • Jak b臋d膮 okre艣lane podmioty, kt贸re b臋d膮 podlega膰 obowi膮zkom wynikaj膮cym ze znowelizowanych przepis贸w?
  • Jak d艂uga b臋dzie lista zakazanych praktyk handlowych?
  • Czym si臋 b臋d膮 r贸偶ni膰 tzw. praktyki 鈥瀋zarne鈥 od praktyk 鈥瀞zarych鈥?
  • Jakie rabaty nie b臋d膮 dozwolone?
  • W jakich sytuacjach b臋dzie interweniowa艂 Prezes UOKiK?
  • Jakie s膮 priorytety UOKiK w zakresie przewagi kontraktowej?
  • Jak b臋d膮 wymierzane kary z tytu艂u naruszenia przewagi kontraktowej?

..... i wiele wi臋cej! Zapraszamy do lektury!

kompas 01

Czy zainteresowa艂 Ciebie ten temat?

Skutecznie doradzali艣my wielu Klientom w tym obszarze prawnym - pomo偶emy r贸wnie偶 Tobie!

Skontaktuj si臋 ju偶 teraz, aby uzyska膰 wi臋cej informacji i um贸wi膰 si臋 z prawnikiem: